दशैंमा ८० प्रतिशत खासीबोका भारतबाटै, मूल्य पनि बढ्ने

अनाइन तहल्का 
भदौ २९, काठमाडौं । 
यस वर्ष पनि दशैंका लागि झण्डै ८० प्रतिशत खसीबोका भारतबाटै आउने भएका छन् । आन्तरिक उत्पादन नबढेपछि दशैंका लागि चाहिने खासी बोका भारतकै भर पर्नुपर्ने अवस्था छ । यो समयमा चीनबाट पनि भेडाच्याङ्ग्रा आउने गरेका छन् ।
व्यवसायीहरूका अनुसार दशैंमा खपत हुने मासुका लागि २० प्रतिशत चौपाया मात्रै नेपालका आन्तरिक उत्पादन हुन्छन् । बाँकी सबै भारत र चीनकै भर पर्नु अवस्था छ ।
नेपाल माछामासु व्यवसायी संघका अध्यक्ष रमेश खड्गी दशैंमा ठूलो मात्रामा मासुको माग बढ्ने भएकाले भारतबाट खसीबोका नल्याइ सुखै नहुने बताउँछन् । मुलुकको आन्तरिक उत्पादन कमजोर हुँदा मासुका लागि खपत हुने यस्ता चौपायामा परनिर्भर हुनुपरेको उनको भनाइ छ ।
यसपटक दशैंमा झण्डै ५० हजार भन्दा बढीको संख्यामा खसीबोका तथा भेडाच्याङ्ग्रा आयात गर्ने तयारी छ । गत वर्ष पनि झण्डै दशैंमा झण्डै ४५ हजार खसीबोका आयात भएको व्यवसायी बताउँछन् ।
त्यस्तै, दशैंमा अधिक खपत हुने राँगाभैंसी भने कति आयात हुन्छ, त्यसको आँकडा व्यवसायीसँगै छैन । ‘यो वर्ष गतवर्षभन्दा करिब ५ हजार बढी खसीबोका आयात हुन्छ भन्ने अनुमान छ ,’ संघका अध्यक्ष खड्गीले भने ।
खसीबोका र भेडाच्याङ्ग्रा आयातका लागि अष्टमीरनवमीअघिको एक सातामामात्र झण्डै करोडौं रकम रुपैयाँ बाहिरिने व्यवसायी बताउँछन् । यसअघि फाट्टफुट्ट मात्रामा चौपाया भए पनि घटस्थापनापछि भने चौपायाको आयात ह्वात्तै बढ्छ ।
मासुको अत्यधिक उपभोग गर्ने परम्पराका कारण अन्य समयको तुलनामा दशैंमा मासुका लागि चौपाया आयात अत्यधिक हुन्छ । नेपालमा वाषिर्क ३० अर्ब रुपैयाँ मासु खपत हुन्छ ।
खासगरी उपत्यका मासुका लागि बढी परनिर्भर छ । व्यवसायीका अनुसार दशैंको समयमा मुलुकको आन्तरिक बजारले १० प्रतिशतको हाराहारीमामात्र योगदान गर्छ । पछिल्लो समय आन्तरिक बजार कमजोर बन्दै गएकाले आयात अरू बढ्दै गएको व्यवसायीको अनुभव छ ।
दशैंको समयमा उपत्यकामा मात्रै झण्डै ६५ हजार खसीबोका र भेडाच्याङ्ग्राको माग रहेको अनुमान छ । दशैंमा खपत हुने चौपाया खरिद(विक्री भने व्यावसायीले आफूखुसी गर्दै आएका छन् । यसका लागि हालसम्म कुनै मापदण्ड नै तोकिएको छैन ।
माग अनुसारको आपूर्तिले मूल्य निर्धारण हुँदै आएको महासंघको भनाइ छ । ‘सरकार र व्यवसायी कसैले पनि हालसम्म मूल्य निर्धारणका लागि हालसम्म मापदण्ड बनाएका छैनन,’ एक व्यवसायी भन्छन् । मूल्य निर्धारणको मापदण्ड नहुँदा उपभोक्ताले मासुमा ठगिँदै आएको गुनासो लामो समयदेखि गर्दै आएका छन् ।
व्यवसायीले दशैंमा मनोमानी गर्ने र अस्वस्थ प्रतिस्पर्धाका कारण उपभोक्तालाई मार पर्न नदिन सरकारले पनि खसीबोका र भेडाच्याङ्ग्रा कारोबार गर्ने गरेको छ । यसपटक खाद्य संस्थानले विभिन्न जिल्लाबाट २ हजार खसीबोका र भेडाच्याङ्ग्रा उपत्यका ल्याउने तयारी गरेको छ ।
संस्थानले ती चौपायाको मासु बजार मूल्यभन्दा प्रतिकिलो १० रुपैयाँ सस्तोमा उपभोक्तालाई विक्री गर्ने योजना बनाएको छ ।
अहिले खसीबोकाको मासुको मूल्य प्रतिकिलो १ हजार रुपैयाँ छ । कर बढेको कारण देखाउँदै व्यवसायीले बजार मूल्य दशैंअघि नै बढाइसकेका छन् । अब दशैंमा पनि मूल्य बढ्न सक्ने व्यवसायीले बताए ।
‘बाटा(बाटामा प्रहरी र गुण्डाहरुले अनेक बाहना बनाएर हामी ब्यापारीसँग रकम असुल्दै छन् । प्रहरीहरुले पनि एउटा गाडीबाट कम्तिमा एउटा खसीबोका दशैंका लागि दिन दबाव दिन्छन– ‘एक व्यवसायीले भने,’यसरी अनेक बाहनामा दशैंमा अवैध असुली बढिरहेको छ । यसले अन्ततः मासुकै मुल्य बढ्छ ।’
ती व्यपारीका अनुसार दशैंमा मासुको मुल्य अहिलेभन्दा बढ्ने निश्चित जस्तै छ । अहिले ज्युँदो खसीबोकाको मूल्य प्रतिकिलो ५५० देखि ५८० रुपैयाँसम्म छ । यो बढेर दशैंमा ६०० रुपैयाँ नाघ्ने अनुमान व्यवसायीको छ ।
 

प्रतिकृया दिनुहोस

अग्रिम टिकट बुकिङ भोलि देखि 

अनलाइन तहल्का  असोज ८, काठमान्डौं ।      दसैंका लागि अग्रिम टिकट बुकिङ भोलिदेखि खुल्ने भएको छ । नेपाल यातायात व्यावसायी राष्ट्रिय महासङ्घको आज

शैक्षिक प्रमाणपत्र धितो राखेर कर्जा दिने काम शुरु भयो, कहाँ अनि विधि के त ?

अनलाइन तहल्का असोज ६, दाङ ।  दाङको घोराही उपमहानगरपालिका वडा नम्बर १५ स्थित सिसा सगुन बचत तथा ऋण सहकारी संस्थाले शैक्षिक प्रमाणपत्र धितो राखेर कर्जा

२१ तोला सुनसहित एक जना सुर्खेतबाट पक्राउ परे

अनलाइन तहल्का  असोज ६, सुर्खेत ।  सुर्खेतमा २१ तोला सुनसहित एक जना पक्राउ परेका छन् । वीरेन्द्रनगर ११ स्थित सुब्बाकुना प्रहरी चौकीको चेक